Anayasa Mah. Kararları,Av. M. Gökhan Ahi,E-Demokrasi,Erişim Engelleme,Online Yayıncılık,Sosyal Ağlar 05/05/2014 22:45

Twitter meselesinde neler oldu? Anayasa Mahkemesi’nin tarihi kararı.

Av. M.Gökhan Ahi

30 Mart yerel seçimlerinden bir hafta önce Twitter’a erişim engellenmişti. Önce Ankara İdare Mahkemesi’nin yürütmeyi durdurma kararıyla, daha sonra da Anayasa Mahkemesi’nin temel hakların ihlal edildiğine yönelik kararıyla Twitter erişime açıldı. Tabi sonrasında da Twitter yetkililerinin Türkiye ziyareti ve görüşmeleri çokça konuşuldu. Peki tüm bunlar ne anlama geliyor, kronolojik ve hukuki olarak özetleyelim.

Twitter’a Erişimin Engellenmesi: Şubat ayında çıkan bir yasa değişikliğiyle 5651 sayılı İnternet Yasası değiştirilmişti. Yeni değişikliklere göre, artık bir sitenin tümden kapatılması yerine sadece hukuka aykırı içerik barındıran sayfalar erişime kapatılacaktı. Ancak bu değişiklik, hem teknik hem de hukuki olarak yeterli olamadı ki, TİB’in kendi idari kararıyla Twitter’a erişim engellendi. Bir kaç mahkeme kararı, kapatma gerekçesi olarak gösterilse de, bu kararların sadece belirli bir profili erişime engelleyen karar olduğu anlaşıldı. Sonuçta, TİB herhangi bir mahkeme kararı olmadan hukuka aykırı bir şekilde erişimi engellemiş oldu.

Ankara 15. İdare Mahkemesi’nin kararı: İdare Mahkemesi, seçimlerden 4 gün önce, Twitter’a erişimin tamamen engellenmesinin Anayasa ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ile güvence altına alınan ifade ve haberleşme hürriyetini kısıtlayabileceği, telafisi güç zarar doğurabileceğini belirterek yürütmeyi durdurma kararı verdi. Ancak bu karar, davalı TİB’in yürütmeyi durdurma kararının uygulanması için 30 gün süresi olduğu iddiasıyla hemen uygulanmadı. Oysa idarelerin, yürütmeyi durdurma kararlarını bekletme lüksü yoktu. 30 günlük bu süre maksimum süreyi belirten bir süre olup, eski hale getirmenin hemen mümkün olmaması hallerinde kullanılan bir süredir.

Anayasa Mahkemesi’nin kararı: Anayasa Mahkemesi, Twitter yasağının ‘ifade özgürlüğüne yönelik ağır müdahale’ ve ‘hak ihlali’ olduğuna karar verdi. Bilindiği gibi, iç hukuk yolları tükendikten sonra devam eden hak ihlalleri Anayasa Mahkemesi’ne bireysel başvuru yapılarak tespiti istenebiliyor. İdare Mahkemesi kararının uygulanmaması üzerine bireysel hakların ihlali devam ediyor olduğundan, Anayasa Mahkemesi, İdare Mahkemesi’nin verdiği yürütme durdurmayı uygulamayan TİB’in yükümlülüğünü yerine getirmediğini ve dolayısıyla ifade özgürlüğünün ihlal edildiğini vurguladı. Anayasa Mahkemesi’nin Twitter hakkında verdiği karar Resmi Gazete’de yayınlanınca, TİB Twitter’a erişim engelini kaldırmak zorunda kaldı. Kararın tam metni için bkz. 

Twitter Yetkililerinin Türkiye ziyareti: Twitter’ın üç temsilcisi, TİB, Başbakanlık ve Cumhurbaşkanlığı yetkilileriyle görüşmeler yaptılar. Bu görüşmelerden basına yansıdığı kadarıyla, Twitter’dan kullanıcı verilerini paylaşması, mahkeme kararlarına konu olan içeriklerin çıkarılması ve Türkiye’de ofis açmaları istendi. Twitter temsilcileri, görüşme içerikleri hakkında resmi bir açıklama yapmadı ancak daha sonra görüşmüş oldukları STK temsilcileri ve akademisyenlerden aktarılanlardan, ofis açmayı düşünmediklerini, kullanıcı bilgisi vermeyi bazı özel durumlar haricinde her zaman reddettiklerini, mahkeme kararları konusunda daha dikkatli olacaklarını anlamış olduk. Hemen arkasından Ulaştırma Bakanı’nın açıklaması geldi ve mahkeme kararı bulunan içeriklerin buzlanması uygulaması yapılacağı belirtildi.

Buzlanma kelimesi nerden geldi tam bilemiyoruz ama, bunun anlamı hukuka aykırı içerik ya da profilin Türkiye sınırlarında gösterilmemesidir.

Daha sonra ChillingEffects.org sitesi kayıtlarına baktığımızda Twitter’ın bazı içerikleri, mahkeme kararı doğrultusunda Türkiye’den engellediğini gördük. Ancak bu hesaplara ve içeriklere, dünyanın herhangi bir yerden ulaşılabilmesi mümkün olduğu gibi, VPN ile çıkış yapan kullanıcıların da ulaşabilmesi mümkün olabiliyor.

Şimdilik bir ara çözüm gibi duran bu uygulama, zaten Twitter’ın 2 yıldır üzerinde çalıştığı bir proje idi. Ayrıca Twitter adına görev yapacak bir avukat da TİB ile köprü görevini üstlenecek. Twitter cephesinde sular biraz duruldu gibi gözüküyor, ancak önümüzdeki 1 yıl içinde 2 kritik seçim daha geçireceğimiz gözönüne alınırsa, internette ifade özgürlüğü alanında yeni gelişmeler olacak gibi görünüyor.

(Bu yazı Digital Age dergisinin Mayıs 2014 sayısında yayınlanmıştır)

Tags:

Leave a reply

required

required

optional


Trackbacks

  •  
help writing descriptive essays get your essay done for fre finance essay experts help us academic assignment writing college paper writer