Ekleyen (Baş tarafı 1. sayfada)
Madde metninin internet açısından teknik analizine bakarsak durum biraz kafa karıştırmaktadır. İnternette sayfa değil, site anlayışı mevcuttur. Sitelerinde çeşitli bölümleri vardır. Bu durumda madde metninde yazan “sayfa” ibaresi İnternet üzerinden yapılan reklamlardaki “site” ve “bölüm” anlayışını da kapsayıp kapsamadığı teknik açıdan irdelenmelidir. Ancak ortada bir ceza kanunu maddesi olmadığından dolayı yorum ve kıyas yapılabilecektir. “Kanun, sözüyle ve özüyle değindiği bütün konularda uygulanır” ilkesi gereği “sayfa” ibaresinin internet sitesi ve onun bölümü şeklinde yorumlanabilmesi mümkün olabilecektir.
Bir başka sorun da, internetten veya televizyondan yapılan spor programlarında tebliğin 2/t) maddesine göre “spor sayfası” ibaresinin kapsamında olup olmayacağıdır. Bu maddeye göre, televizyonda yayınlanan spor programları, maç yayınları, spor magazin programları ve spor tartışma programları kapsam dışındadır. Konuyu açıp bir örnek vermek gerekir ise, bir internet sitesinin özet maç görüntüleri, maç yayınları, spor tartışma veya spor magazin programlarını video olarak yayınladığını düşünelim. Bu videoların yayınlandığı bölümün “spor sayfası” olarak kabul edilmesi halinde site içine alkollü içecek reklamı alınması hukuka aykırı olacaktır. Fakat madde metninde geçen “spor sayfası” kelimesinin bu denli geniş yorumlanması hem hukuk mantığına aykırılık teşkil edecek hem de bu alanda reklam yapılmasını zorlaştıracaktır.
Şayet internet üzerinde yapılan reklam yukarıdaki maddenin engeline takılırsa, hükme aykırılığın cezası da oldukça ağırdır. Buna göre; Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Teşkilat Ve Görevleri Hakkında Kanun’un 8-m maddesine göre, “m) Tütün mamulleri veya alkollü içkilerin kullanımını ve satışını özendirici veya teşvik edici kampanya, promosyon, reklam ve tanıtım yapılmasını önlemek amacıyla Kurum tarafından bu Kanun uyarınca yapılan düzenlemelere aykırı hareket edenlere otuz bin Yeni Türk Lirası idarî para cezası verilir.” Sorumluluğun kimde olduğu hususu ise; Ticari Reklam ve İlânlara İlişkin İlkeler ve Uygulama Esaslarına Dair Yönetmelik’in 21. Maddesine göre Reklam verenler, reklamcılar ve mecra kuruluşları veya aracıları Kanunun 16 ncı maddesi ile bu Yönetmelikte belirtilen ilkelere uymakla yükümlüdür. Metni ile açıklığa kavuşturulmaya çalışılmıştır. Bu hükümde mecra kuruluşlar diyerek reklamın yayınlandığı alandan bahsetmektedir. Yani buna göre kanun koyucu müteselsil(birlikte) sorumluluk esasını belirlemiştir. Tebliğ hükümlerine aykırılığın devamı halinde İdarî para cezaları, fiillerin tekrarı halinde, bir önceki cezanın iki katı olarak verilecektir. Ayrıca satıcının ilk fiilin işlenmesinden sonraki beş yıl içinde üçüncü defa işlenmesi halinde ise belgelerin iptaline karar verilecektir.
Kurumun verdiği cezalar idari yaptırım olduğundan buna ilişkin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu hükümlerine göre kanun yoluna başvurulabilir.
Sonuç olarak internet üzerinden alkollü içecek reklamı yapmak isteyen reklamcı, reklam veren veya web sitesi sahiplerini yukarıda bahsettiğim riskler beklemektedir. Bu işin kısa vadede tek çözümü, ilgili kurumun yani TAPDK’nın tebliğin birtakım hükümlerinin ne anlama geldiğini kamuoyuna duyurması gereklidir. Aksi takdirde sektörü zor günler beklemektedir.
Bu konuyla ilişkili diğer yazılar:
Sayfa 1 Sayfa 2
İnternet reklamcılığının bazı alanlarında alkollü içki reklamlarının yasak olması çok net şekilde belirtilmiş durumda (örnek: Google Adwords)
Facebook’un reklamlarının Türkiye’deki durumunu merak ediyorum bu konuda. Facebook’a reklam veren ünlü bir alkollü içki markasıyla karşılaştım; ancak bu reklamla karşılaşmak yine de net bir şekilde Türkiye’de Facebook yoluyla alkollü içki reklamı hukuken mümkündür sonucuna götüremiyor beni.
Facebook reklamlarıyla ilgili görüşlerinizi merak ediyorum.